کاربرد طیف‌های فرابنفش-مرئی و رزونانس مغناطیسی هسته‌ای‌ دی‌کاتیون پورفیرین‌ها در بررسی انعطاف‌پذیری ساختاری پورفیرین‌ها در حالت محلول

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

گروه شیمی (معدنی)، دانشکده شیمی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، زنجان

چکیده

در این پژوهش، تاثیر پروتون‌دار شدن مرکز پورفیرین بر طیف‌های UV-vis، 13C NMR و 1H NMR مزو-تترا(آریل)پورفیرین‌ها بررسی شد. پورفیرین‌های به کار برده شده از نظر توانایی الکترون‌دهندگی و ازدحام فضایی گروه‌های موقعیت مزو با هم تفاوت دارند. در طیف UV-vis جابجایی در موقعیت نوار سورت و در طیف‌های NMR تغییر در جابجایی شیمیایی هیدروژن و کربن‌های موقعیت بتا شواهدی در مورد میزان تغییر شکل بیرون از صفحه‌ای هسته پورفیرین به دست می‌دهند. همچنین، موقعیت نوارهای مربوط به طول‌موج‌های بلندتر در طیف UV-vis دی‌کاتیون‌ها ارتباط مستقیمی با میزان هم‌صفحگی گروه‌های آریل موقعیت‌های مزو با صفحه میانگین پورفیرین دارد. جانشین کردن موقعیت اورتوی گروه فنیل با گروه‌های حجیم متیل و کلر منجر به کاهش زیادی در میزان زینی‌شکل‌ شدن مرکز پورفیرین و هم‌صفحگی گروه‌های آریل با آن می‌شود. به‌کارگیری هم‌زمان از سه نوع طیف‌بینی فوق، اطلاعات مفیدی در مورد میزان انعطاف‌پذیری هسته پورفیرین نسبت به تغییر ساختار از صورت‌‌بندی مسطح به صورت‌بندی زینی‌شکل فراهم می‌کند. همچنین این تغییرات طیفی امکان مقایسه اندازه نسبی زاویه دووجهی بین گروه‌های آریل و صفحه میانگین پورفیرین‌های گوناگون را فراهم می‌کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات