نشریه شیمی و مهندسی شیمی ایران

نشریه شیمی و مهندسی شیمی ایران

بررسی تولید استر استئاریک اسید سوربیتن

نوع مقاله : کوتاه پژوهشی

نویسندگان
علیرضا امین محلاتی
ایران عالم زاده
تهران، دانشگاه صنعتی شریف، دانشکده مهندسی شیمی و نفت
چکیده
استر استئاریک اسید سوربیتن به‌ عنوان امولسیوفایر در صنایع خوراکی، دارویی، بهداشتی و آرایشی کاربرد دارد. سوربیتن استرها از واکنش یک قند با یک اسید چرب تولید می‌ شوند. سوربیتول مولکول قند تشکیل دهنده این فراورده و اسید چرب آن استئاریک اسید است. تولید سوربیتن استر به دو روش تک مرحله‌ ای و دو مرحله ‌ای امکان پذیر است.در این پژوهش، روش دو مرحله ‌ای به دلیل برتری‌ های آن نسبت به روش تک مرحله‌ ای انتخاب شد. برای مرحله اول و دوم واکنش، چند کاتالیست مشخص شد و توانایی آنها در انجام واکنش بررسی و مقایسه شد. فسفریک اسید به عنوان کاتالیست مناسب انتخاب شد و برای این کاتالیست تأثیر دما، فشار و غلظت کاتالیست در سرعت واکنش بررسی شد. نتیجه‌ ها نشان داد که سرعت واکنش آب گیری مولکولی در حضور فسفریک اسید به عنوان کاتالیست، با دما و غلظت کاتالیست نسبت مستقیم دارد ولی با فشار نسبت عکس دارد. در مرحله دوم واکنش، کاتالیست بازی به عنوان کاتالیست بهینه انتخاب و واکنش استری شدن در حضور کاتالیست بازی انجام شد.تغییر کشش سطحی برای امولسیفایر تولید شده با افزودن مقدارهای متفاوت سوربیتن استر تولیدی به آب اندازه گیری شد. سوربیتن استر تولیدی کشش سطحی آب را کم می‌ کرد. غلظت بحرانی میسل ها (CMC) آن در حلال آب برابر  mg/L15 و عدد صابونیفراورده‌ی پایانیبرابر174 بود.
کلیدواژه‌ها
:استئاریک اسید
امولسیفایر
سوربیتن استر
کاتالیست اسیدی

موضوعات

[1] Aminmahalati A., Alemzadeh I., Vossoghi M., Preparation of Sorbitan Stearate,"Muti-Confernce on Engineering and Technological Innovation", Proceeding Vol.1 of The 2nd Int, Orlando, Florida, USA; pp. 81-85 (2009).
[2] Whitehurst R.J., "Emulsifiers in Food Technology", UK: Blackwell; pp. 162-166 (2004).
[3] Hasenhuettl GL, Hartel RW, “Food Emulsifiers and Their Applications”, 2nd ed. New york: Springer; pp. 18-19 (2008).
[4] Smidrkal J., Cervenkova R., Filip V., Two-Stage Synthesis of Sorbitan Esters, and Physical Properties of the Products,Eur. J. Lipid Sci. Technol.,106(12): 851–855 (2004).
[5] Nagahiro S., Kamiryou E., Process for Producing Sorbitan Fatty Acid Ester, EP Patent 1,770,082 A1(2006).
[6] Stochburger G.J., Process for Preparing Sorbitan Esters, U.S. Patent, 4,297,290(1981).
[7] Soltzberg S., Sorbitan and Process for Making the Same, U.S. Patent, 2390395(1945).
[8] Brown K.R., Monoesters of Inner Ethers of Hexahydric Alcohols, U.S. Patent, 2322820(1943).
[9] Hu J., Holladay J.E., Wang Y., Werpy T.A., Two-Stage Dehydration of Sugars, U.S. Patent, 2007/0173651 A1(2007).
[10] Stuhler H., Process for Preparing Carboxylic Acid Esters of Hexitols, U.S. Patent, 4562007(1985).
[11] Beshouri S.M., Admaski R.P., Sorbitan Ester Purification Process, U.S. Patent 5,306,831(1994).
[12] NielsenS.S.,"Food Analysis", 4th ed. New York: Springer; pp.247-248 (2009).
[13] محققی، الهه؛ وثوقی، منوچهر؛ عالم­زاده، ایران؛بررسی و بهینه سازی استخراج اسید آمینه ی فنیل آلانین به وسیله­ی غشای مایع امولسیونی آب ـ روغن ـ آب، نشریه شیمی و مهندسی شیمی ایران، 48: 83تا 92 (1387).
[14] رضایی، حبیب­الله؛ کریمی، علی؛ سنتز، بررسی ساختار شیمیایی و ویژگی های کوامولسیفایر ـ نفتالین سولفونیک اسید ـ فرمالدیید، نشریه شیمی و مهندسی شیمی ایران، 52: 123 تا 128 (1388).
[15] قندی، مهدی؛ طباطبایی قمی، سید علی؛ نوآوری در تهیه سیکلو هگزیل تیو فتالیمید به وسیله­ی تراکم فتالیمیدو سیکلو هگزیل سولفنیل کلرید در محیط آبی با استفاده ازامولسیفایرنونیل فنیل ـ پلی اتیلن گلیکول، نشریه شیمی و مهندسی شیمی ایران، 52: 91 تا 95 (1388).